ಒಮ್ಮೆ ಊಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ, ನೀವು ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲೋ, ಮೆಟ್ರೋದಲ್ಲೋ ಅಥವಾ ಜನನಿಬಿಡ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲೋ ಇದ್ದೀರಿ. ಜೇಬಿಗೆ ಕೈ ಹಾಕಿದರೆ ಅಲ್ಲಿರಬೇಕಾದ ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್ ಇಲ್ಲ! ಆ ಒಂದು ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಆಗುವ ಆತಂಕ, ಎದೆಬಡಿತದ ವೇಗ ಮತ್ತು ಉಸಿರು ನಿಂತಂತಾಗುವ ಭಯವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದವರಿಗೇ ಗೊತ್ತು. ಇಂದಿನ ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಮೊಬೈಲ್ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಸಾಧನವನ್ನು ಅಥವಾ ಗಾಜು ಮತ್ತು ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ತುಂಡನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಂತೆ ಅಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ ನಮ್ಮ ಅರ್ಧ ಜೀವನವನ್ನೇ ಕಳೆದುಕೊಂಡಂತೆ ಎಂದರೆ ಅತಿಶಯೋಕ್ತಿಯಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ನಮ್ಮ ಬೆರಳ ತುದಿಯಲ್ಲಿರುವ ಆ ಪುಟ್ಟ ಪರದೆಯ ಹಿಂದೆ ನಮ್ಮ ಇಡೀ ಜಗತ್ತು ಅಡಗಿರುತ್ತದೆ. ನಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಯ ವಿವರಗಳು, ಪಾಸ್ವರ್ಡ್ಗಳು, ಅತ್ಯಂತ ಖಾಸಗಿಯಾದ ಫೋಟೋಗಳು, ಕಾಂಟ್ಯಾಕ್ಟ್ಗಳು ಮತ್ತು ಕೆಲಸದ ಮಾಹಿತಿಗಳೆಲ್ಲವೂ ಆ ಐದಾರು ಇಂಚಿನ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಹಿಂದೆ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿವೆ ಎಂದು ನಾವು ನಂಬಿರುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ ಅದು ಕಳೆದುಹೋದಾಗ ಆ ನಂಬಿಕೆ ಛಿದ್ರವಾಗುತ್ತದೆ.
ಫೋನ್ ಕಳೆದುಹೋದಾಗ ಅಥವಾ ಕಳ್ಳತನವಾದಾಗ ಬಹುತೇಕ ಜನರು ಮಾಡುವ ಮೊದಲ ಕೆಲಸವೆಂದರೆ ಪ್ಯಾನಿಕ್ ಆಗುವುದು ಅಥವಾ ಗಾಬರಿಯಿಂದ ಅಳುತ್ತಾ ಕೂರುವುದು. ಇಲ್ಲವೇ ಪಕ್ಕದವರ ಫೋನ್ ಇಸ್ಕೊಂಡು ಅದೇ ನಂಬರ್ಗೆ ನೂರು ಬಾರಿ ಕರೆ ಮಾಡಿ ಕಳ್ಳ ಫೋನ್ ಎತ್ತುವಂತೆ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುವುದು. ಆದರೆ ಒಂದು ಕಟು ಸತ್ಯವನ್ನು ನೀವು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ನಿಮ್ಮ ಫೋನ್ ಕದ್ದವನು ಅದನ್ನು ಸ್ವಿಚ್ ಆಫ್ ಮಾಡಿಯೇ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ನೀವು ಗಾಬರಿಯಲ್ಲಿ ಕಳೆಯುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನಿಮಿಷವೂ ಕಳ್ಳನಿಗೆ ವರದಾನವಿದ್ದಂತೆ. ಅವನು ನಿಮ್ಮ ಫೋನ್ ಸ್ವಿಚ್ ಆಫ್ ಮಾಡುವ ಮೊದಲು, ಸಿಮ್ ಕಾರ್ಡ್ ತೆಗೆಯುವ ಮೊದಲು ಅಥವಾ ಫಾರ್ಮ್ಯಾಟ್ ಮಾಡುವ ಮೊದಲು ನೀವು ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕೆಲವು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಮತ್ತು ತುರ್ತು ಕೆಲಸಗಳಿವೆ. ಈ ಲೇಖನವನ್ನು ಓದಿ ಮತ್ತು ಇಂದೇ ಈ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಿ. ಏಕೆಂದರೆ ವಿಪತ್ತು ಅಥವಾ ಆಕಸ್ಮಿಕಗಳು ಹೇಳಿ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಟೆಕ್ ವೈದ್ಯರಾಗಿ ನಾವು ನೀಡುವ ಈ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನಿಮ್ಮ ಡಿಜಿಟಲ್ ಜೀವನವನ್ನು ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಬಹುದು.
ಮೊಬೈಲ್ ಕಳೆದುಹೋದ ತಕ್ಷಣ ನೀವು ಮಾಡಬೇಕಾದ ಮೊದಲ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ತುರ್ತು ಕೆಲಸವೆಂದರೆ ಆ ಫೋನ್ ಅನ್ನು ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ಮಾಡುವುದು ಅಥವಾ ರಿಮೋಟ್ ಆಗಿ ಲಾಕ್ ಮಾಡುವುದು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ನಿಮಗೆ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಗೆ ಹೋಗುವ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇಲ್ಲ ಅಥವಾ ಟೆಕ್ನಿಕಲ್ ಜ್ಞಾನ ಬೇಕಿಲ್ಲ. ನಿಮ್ಮ ಸ್ನೇಹಿತರ ಅಥವಾ ಮನೆಯವರ ಫೋನ್ ಅಥವಾ ಲ್ಯಾಪ್ಟಾಪ್ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಅದರಲ್ಲಿ ಗೂಗಲ್ ಕ್ರೋಮ್ ಓಪನ್ ಮಾಡಿ ಫೈಂಡ್ ಮೈ ಡಿವೈಸ್ (Find My Device) ಎಂದು ಸರ್ಚ್ ಮಾಡಿ. ಕಳೆದುಹೋದ ಫೋನ್ನಲ್ಲಿ ಯಾವ ಜಿಮೇಲ್ ಐಡಿ ಇತ್ತೋ, ಅದೇ ಇಮೇಲ್ ಐಡಿ ಮತ್ತು ಪಾಸ್ವರ್ಡ್ ಬಳಸಿ ಲಾಗಿನ್ ಆಗಿ. ಇದು ಆಂಡ್ರಾಯ್ಡ್ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಸಂಜೀವಿನಿಯಿದ್ದಂತೆ. ನೀವು ಲಾಗಿನ್ ಆದ ತಕ್ಷಣ ಗೂಗಲ್ ಮ್ಯಾಪ್ ಮೇಲೆ ನಿಮ್ಮ ಫೋನ್ ಎಲ್ಲಿದೆ ಎಂಬುದು ಲೈವ್ ಆಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಕಳ್ಳ ಆಗಲೇ ಫೋನ್ ಸ್ವಿಚ್ ಆಫ್ ಮಾಡಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಆಫ್ ಮಾಡಿದ್ದರೆ, ಫೋನ್ ಕೊನೆಯದಾಗಿ ಆನ್ ಆಗಿದ್ದ ಜಾಗವನ್ನಾದರೂ (Last Known Location) ಗೂಗಲ್ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ನಿಮಗೆ ಫೋನ್ ಎಲ್ಲಿದೆ ಎಂಬ ಅಂದಾಜು ಸಿಗಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಇಲ್ಲಿ ನಿಮಗೆ ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ಆಯ್ಕೆಗಳು ಸಿಗುತ್ತವೆ. ಮೊದಲನೆಯದು ಪ್ಲೇ ಸೌಂಡ್. ಒಂದು ವೇಳೆ ಫೋನ್ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಸೋಫಾ ಕೆಳಗೋ, ಕಾರಿನಲ್ಲೋ ಬಿದ್ದಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಕಳ್ಳ ಇನ್ನೂ ನಿಮ್ಮ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲೇ ಇದ್ದರೆ, ಫೋನ್ ಸೈಲೆಂಟ್ ಮೋಡ್ನಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಐದು ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ಜೋರಾಗಿ ರಿಂಗ್ ಆಗುವಂತೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಎರಡನೆಯದು ಸೆಕ್ಯೂರ್ ಡಿವೈಸ್. ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾದ ಫೀಚರ್. ಇದನ್ನು ಬಳಸಿದರೆ ನಿಮ್ಮ ಫೋನ್ ತಕ್ಷಣ ಲಾಕ್ ಆಗುತ್ತದೆ, ಕಳ್ಳನಿಗೆ ಅದನ್ನು ಓಪನ್ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ನೀವು ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಸಂದೇಶ ಬರುವಂತೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಈ ಫೋನ್ ಕಳೆದುಹೋಗಿದೆ, ಸಿಕ್ಕವರು ದಯವಿಟ್ಟು ಈ ನಂಬರ್ಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿ ಎಂದು ನಿಮ್ಮ ಸ್ನೇಹಿತರ ಅಥವಾ ಮನೆಯವರ ನಂಬರ್ ಹಾಕಬಹುದು. ಫೋನ್ ಸಿಕ್ಕವರು ಒಳ್ಳೆಯವರಾಗಿದ್ದರೆ ನಿಮಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಮೂರನೆಯದು ಮತ್ತು ಅಂತಿಮ ಆಯ್ಕೆ ಇರೇಸ್ ಡಿವೈಸ್. ನಿಮಗೆ ಫೋನ್ ಸಿಗುವ ಭರವಸೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಮತ್ತು ಅದರಲ್ಲಿರುವ ಡೇಟಾ ಬೇರೆಯವರ ಕೈಗೆ ಸಿಗಬಾರದು ಎಂದು ಅನಿಸಿದರೆ ಈ ಆಯ್ಕೆ ಬಳಸಿ. ಇದನ್ನು ಒತ್ತಿದ ತಕ್ಷಣ ಫೋನ್ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಗೆ ಕನೆಕ್ಟ್ ಆದ ಮರುಕ್ಷಣವೇ ಎಲ್ಲವೂ ಡಿಲೀಟ್ ಆಗಿ ಫೋನ್ ಫಾರ್ಮ್ಯಾಟ್ ಆಗುತ್ತದೆ. ಐಫೋನ್ ಬಳಕೆದಾರರು ಇದೇ ರೀತಿ ಐಕ್ಲೌಡ್ (iCloud) ಗೆ ಲಾಗಿನ್ ಆಗಿ ಫೈಂಡ್ ಮೈ ಐಫೋನ್ ಬಳಸಬಹುದು.
ಎರಡನೇ ಅತಿ ಮುಖ್ಯ ಕೆಲಸವೆಂದರೆ ನಿಮ್ಮ ಸಿಮ್ ಕಾರ್ಡ್ ಬ್ಲಾಕ್ ಮಾಡಿಸುವುದು. ಅನೇಕರು ಫೋನ್ ಹೋದರೆ ಹೋಗಲಿ, ಫೋನ್ ಬೆಲೆ 10 ಸಾವಿರ ಅಷ್ಟೇ, ಹೊಸ ಸಿಮ್ ಕಾರ್ಡ್ 50 ರೂಪಾಯಿಗೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಅಪಾಯಕಾರಿ ನಿರ್ಧಾರ. ಇಂದಿನ ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್ ನಂಬರ್ ನಿಮ್ಮ ಅಸ್ಮಿತೆ. ಅದು ನಿಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಯ ಕೀಲಿ ಕೈ ಇದ್ದಂತೆ. ಕಳ್ಳ ಫೋನ್ ಅನ್ಲಾಕ್ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೂ, ಸಿಮ್ ಕಾರ್ಡ್ ತೆಗೆದು ಬೇರೆ ಫೋನ್ಗೆ ಹಾಕಿ ನಿಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಯ ಓಟಿಪಿ (OTP) ಪಡೆಯಬಹುದು. ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಇನ್ಸ್ಟಾಲ್ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ನಿಮ್ಮ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಸ್ನೇಹಿತರಿಗೆ ಮೆಸೇಜ್ ಮಾಡಿ ದುಡ್ಡು ಕೇಳಬಹುದು. ಹೀಗಾದರೆ ನಿಮ್ಮ ಖಾತೆ ಖಾಲಿಯಾಗಲು ಅಥವಾ ನಿಮ್ಮ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಮ್ ನಡೆಯಲು ಐದು ನಿಮಿಷ ಸಾಕು. ಆದ್ದರಿಂದ ತಕ್ಷಣವೇ ಹತ್ತಿರದ ಏರ್ಟೆಲ್, ಜಿಯೋ ಅಥವಾ ವೊಡಾಫೋನ್ ಸ್ಟೋರ್ಗೆ ಹೋಗಿ ಅಥವಾ ಅವರ ಕಸ್ಟಮರ್ ಕೇರ್ಗೆ ಬೇರೆ ಫೋನ್ನಿಂದ ಕರೆ ಮಾಡಿ ನನ್ನ ಫೋನ್ ಕಳುವಾಗಿದೆ, ಕೂಡಲೇ ಔಟ್ ಗೋಯಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಇನ್ಕಮಿಂಗ್ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಿ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಸಿಮ್ ಬ್ಲಾಕ್ ಮಾಡಿಸಿ. ಇದು ನಿಮ್ಮನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಆರ್ಥಿಕ ನಷ್ಟದಿಂದ ಪಾರು ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಮೂರನೇ ಹಂತವಾಗಿ, ನಿಮ್ಮ ಯುಪಿಐ (UPI) ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಸಿಮ್ ಬ್ಲಾಕ್ ಮಾಡಿದರೂ, ಕೆಲವು ವೇಳೆ ಫೋನ್ ವೈಫೈಗೆ ಕನೆಕ್ಟ್ ಆಗಿದ್ದರೆ ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಅಥವಾ ಗೂಗಲ್ ಪೇ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ರಿಸ್ಕ್ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಾರದು. ಫೋನ್ ಪೇ, ಗೂಗಲ್ ಪೇ ಅಥವಾ ಪೇಟಿಎಂ ಕಸ್ಟಮರ್ ಕೇರ್ ನಂಬರ್ಗಳಿಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿ ನಿಮ್ಮ ಖಾತೆಯನ್ನು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಲಾಗ್ ಔಟ್ ಮಾಡಲು ಅಥವಾ ಬ್ಲಾಕ್ ಮಾಡಲು ವಿನಂತಿಸಿ. ಹಾಗೆಯೇ ನಿಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿ ನೆಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಪಾಸ್ವರ್ಡ್ ಬದಲಾಯಿಸಿ. ಕಳ್ಳರು ನಿಮ್ಮ ಫೋನ್ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ಬದಲು ನಿಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬ್ಯಾಲೆನ್ಸ್ ಮೇಲೆ ಕಣ್ಣಿಟ್ಟಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೇ ಹೆಚ್ಚು ಎಂದು ಸೈಬರ್ ತಜ್ಞರು ಎಚ್ಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನಿಮ್ಮ ಫೋನ್ನಲ್ಲಿ ಪಾಸ್ವರ್ಡ್ಗಳನ್ನು ಸೇವ್ ಮಾಡಿಟ್ಟಿದ್ದರೆ, ಕಳ್ಳನ ಕೆಲಸ ಇನ್ನೂ ಸುಲಭವಾಗುತ್ತದೆ.
ಈಗ ಬರೋಣ ಕಾನೂನು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ. ಫೋನ್ ಕಳೆದುಹೋದರೆ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಗೆ ಹೋಗಿ ದೂರು ಕೊಡುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ. ಹಿಂದೆಲ್ಲಾ ಮೊಬೈಲ್ ಕಳುವಾದರೆ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಗೆ ಅಲೆದಾಡಬೇಕಿತ್ತು, ಎಫ್ಐಆರ್ ಮಾಡಲು ಹಿಂದೇಟು ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಈಗ ಕಾಲ ಬದಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ನಮ್ಮ ನೆರವಿಗೆ ಬಂದಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ನೀವು ಕೆಎಸ್ಪಿ (KSP) ಆಪ್ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ಆಯಾ ರಾಜ್ಯದ ಸಿಟಿಜನ್ ಪೋರ್ಟಲ್ ಮೂಲಕ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಕುಳಿತು ಇ-ಲಾಸ್ಟ್ ರಿಪೋರ್ಟ್ (E-Lost Report) ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು. ಇದು ಎಫ್ಐಆರ್ ಗೆ ಸಮಾನವಾದ ಮಾನ್ಯತೆ ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ನೀವು ಡ್ಯುಪ್ಲಿಕೇಟ್ ಸಿಮ್ ಪಡೆಯಲು ಮತ್ತು ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಕ್ಲೇಮ್ ಮಾಡಲು ಈ ರಿಪೋರ್ಟ್ ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಇದರಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಫೋನ್ನ ಐಎಂಇಐ (IMEI) ನಂಬರ್, ಕಳೆದುಹೋದ ಜಾಗ ಮತ್ತು ಸಮಯವನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ನಮೂದಿಸಬೇಕು. ಈ ರಿಪೋರ್ಟ್ ಪ್ರಿಂಟ್ ಅಥವಾ ಪಿಡಿಎಫ್ ಇದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಮುಂದಿನ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ಐದನೇ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಅಸ್ತ್ರವೆಂದರೆ ಸಿಇಐಆರ್ (CEIR) ಪೋರ್ಟಲ್. ಇದು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಟೆಲಿಕಾಂ ಇಲಾಖೆಯ ಮೂಲಕ ಆರಂಭಿಸಿರುವ ಒಂದು ಅದ್ಭುತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ. ಇದು ಮೊಬೈಲ್ ಕಳ್ಳರ ಪಾಲಿಗೆ ಸಿಂಹಸ್ವಪ್ನವಾಗಿದೆ. ನಿಮ್ಮ ಫೋನ್ ಕಳ್ಳತನವಾದ ಮೇಲೆ, ಮತ್ತು ಪೊಲೀಸ್ ದೂರು ನೀಡಿದ ಮೇಲೆ, ನೀವು ceir.gov.in ವೆಬ್ಸೈಟ್ಗೆ ಹೋಗಿ ಬ್ಲಾಕ್ ಸ್ಟೋಲನ್ ಮೊಬೈಲ್ (Block Stolen/Lost Mobile) ಎಂಬ ಕೆಂಪು ಬಟನ್ ಒತ್ತಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಪೊಲೀಸ್ ದೂರಿನ ಪ್ರತಿ, ನಿಮ್ಮ ಗುರುತಿನ ಚೀಟಿ ಮತ್ತು ಐಎಂಇಐ ನಂಬರ್ ಅಪ್ಲೋಡ್ ಮಾಡಿದರೆ, ಸರ್ಕಾರವೇ ಆ ಫೋನ್ನ ಐಎಂಇಐ ಅನ್ನು ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ಲಿಸ್ಟ್ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದರ ಅರ್ಥವೇನು ಗೊತ್ತೇ? ಒಮ್ಮೆ ಐಎಂಇಐ ಬ್ಲಾಕ್ ಆದರೆ, ಆ ಫೋನ್ನಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಯಾವುದೇ ಸಿಮ್ ಕಾರ್ಡ್ (ಜಿಯೋ, ಏರ್ಟೆಲ್, ಬಿಎಸ್ಎನ್ಎಲ್) ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.
ಕಳ್ಳ ಎಷ್ಟೇ ಜಾಣನಾಗಿದ್ದರೂ, ಫೋನ್ ಫಾರ್ಮ್ಯಾಟ್ ಮಾಡಿದರೂ, ಸಾಫ್ಟ್ವೇರ್ ಬದಲಾಯಿಸಿದರೂ, ಆ ಫೋನ್ ನೆಟ್ವರ್ಕ್ ಹಿಡಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ಅವನ ಪಾಲಿಗೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಆಟಿಕೆಯಂತಾಗುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ಪೇಪರ್ ವೇಟ್ ಆಗುತ್ತದೆ. ಅದನ್ನು ಯಾರಿಗೂ ಮಾರಲು ಕೂಡ ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಇನ್ನೊಂದು ಲಾಭವೆಂದರೆ, ಒಂದು ವೇಳೆ ಕಳ್ಳ ಆ ಫೋನ್ನಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಸಿಮ್ ಹಾಕಿ ಆನ್ ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೆ, ಪೊಲೀಸರಿಗೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಲೊಕೇಶನ್ ಸಮೇತ ಅಲರ್ಟ್ ಮೆಸೇಜ್ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಇಂತಿಂತಹ ಜಾಗದಲ್ಲಿ, ಇಂಥಹ ನಂಬರ್ ನ ಸಿಮ್ ಹಾಕಿ ಈ ಕದ್ದ ಮೊಬೈಲ್ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ಮಾಹಿತಿ ಪೊಲೀಸರಿಗೆ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ತಲುಪುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಫೋನ್ ಮರಳಿ ಸಿಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ. ಈ CEIR ಪೋರ್ಟಲ್ ಬಗ್ಗೆ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕರಿಗೆ ಮಾಹಿತಿಯಿಲ್ಲ, ಇದನ್ನು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಿಳಿಸುವುದು ನಮ್ಮ ಜವಾಬ್ದಾರಿ.
ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ತೊಂದರೆ ಆಗಬಾರದು ಎಂದರೆ ಇಂದೇ ಕೆಲವು ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಿ. ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ ನಿಮ್ಮ ಫೋನ್ನ ಐಎಂಇಐ ನಂಬರ್ ಅನ್ನು ಡೈರಿಯಲ್ಲೋ ಅಥವಾ ಗೂಗಲ್ ಕೀಪ್ ನಲ್ಲೋ ಬರೆದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ. ಫೋನ್ನಲ್ಲಿ *#06# ಡಯಲ್ ಮಾಡಿದರೆ ಈ ನಂಬರ್ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಫೋನ್ ಹೋದ ಮೇಲೆ ಐಎಂಇಐ ಹುಡುಕುವುದು ಕತ್ತಲಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪು ಬೆಕ್ಕನ್ನು ಹುಡುಕಿದಂತೆ. ಎರಡನೆಯದಾಗಿ, ನಿಮ್ಮ ಫೋನ್ಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಬಲವಾದ ಪಾಸ್ವರ್ಡ್ ಅಥವಾ ಫಿಂಗರ್ಪ್ರಿಂಟ್ ಲಾಕ್ ಇರಲಿ. ಪ್ಯಾಟರ್ನ್ ಲಾಕ್ಗಳು ಮತ್ತು 1234 ರಂತಹ ಪಿನ್ ನಂಬರ್ಗಳು ಕಳ್ಳರಿಗೆ ರತ್ನಗಂಬಳಿ ಹಾಸಿದಂತೆ. ಹಾಗೆಯೇ ನಿಮ್ಮ ಫೋಟೋಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಂಟ್ಯಾಕ್ಟ್ಗಳನ್ನು ಆಗಾಗ ಗೂಗಲ್ ಫೋಟೋಸ್ ಅಥವಾ ಐಕ್ಲೌಡ್ಗೆ ಆಟೋಮ್ಯಾಟಿಕ್ ಬ್ಯಾಕಪ್ ಆಗುವಂತೆ ಸೆಟ್ ಮಾಡಿ. ಇದರಿಂದ ಫೋನ್ ಹೋದರೂ ನಿಮ್ಮ ಅಮೂಲ್ಯ ನೆನಪುಗಳು ಕಳೆದುಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಅನೇಕರು ತಮ್ಮ ಫೋನ್ನಲ್ಲಿ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಲಾಕ್ ಎನ್ನುವ ಫೀಚರ್ ಆನ್ ಮಾಡಿರುತ್ತಾರೆ. ಅಂದರೆ ಮನೆಗೆ ಬಂದಾಗ, ಜೇಬಿನಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಅಥವಾ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ವಾಚ್ ಹತ್ತಿರವಿದ್ದಾಗ ಫೋನ್ ಲಾಕ್ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಕಳ್ಳತನದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾಗಬಹುದು. ಇದನ್ನು ಡಿಸೇಬಲ್ ಮಾಡುವುದು ಅಥವಾ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಬಳಸುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಹಾಗೆಯೇ ಲಾಕ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ನೋಟಿಫಿಕೇಶನ್ ಆಫ್ ಮಾಡುವುದು ಕೂಡ ಜಾಣತನ. ಏಕೆಂದರೆ ಫೋನ್ ಲಾಕ್ ಆಗಿದ್ದರೂ ಬರುವ ಓಟಿಪಿ ಮೆಸೇಜ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಮೇಲೆ ಕಾಣಿಸಿದರೆ ಕಳ್ಳನ ಕೆಲಸ ಸುಲಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಸೆಟ್ಟಿಂಗ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಹೈಡ್ ಸೆನ್ಸಿಟಿವ್ ಕಂಟೆಂಟ್ ಆನ್ ಲಾಕ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಆಯ್ಕೆ ಎನೇಬಲ್ ಮಾಡಿ.
ಕೊನೆಯದಾಗಿ, ಒಂದು ಕಟು ಸತ್ಯವನ್ನು ಮತ್ತು ಫಿಲಾಸಫಿಯನ್ನು ನಾವು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ. ಫೋನ್ ಹೋದಾಗ ಆಗುವ ಆರ್ಥಿಕ ನಷ್ಟವನ್ನು ನಾವು ಮರು ಸಂಪಾದಿಸಬಹುದು, ಇನ್ನೊಂದು ಫೋನ್ ಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಆದರೆ ಅದರಲ್ಲಿರುವ ಡೇಟಾ ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಖಾಸಗಿತನಕ್ಕೆ ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಕಳ್ಳರು ನಿಮ್ಮ ಫೋನ್ ಅನ್ನು ದುರುಪಯೋಗಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ನಿಮ್ಮ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಸಾಲ ಮಾಡಬಹುದು ಅಥವಾ ನಿಮ್ಮ ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ಮಾರ್ಫ್ ಮಾಡಿ ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ಮೇಲ್ ಮಾಡಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಫೋನ್ ಹೋದ ತಕ್ಷಣ ಅಳುತ್ತಾ ಕೂರುವ ಬದಲು ಯುದ್ಧೋಪಾದಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಪ್ರವೃತ್ತರಾಗಿ. ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದ ಐದು ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಒಂದರ ಹಿಂದೆ ಒಂದರಂತೆ ಮಾಡಿ. ನಿಮ್ಮ ಜಾಗರೂಕತೆಯೇ ನಿಮ್ಮ ಸುರಕ್ಷತೆ. ಟೆಕ್ ವೈದ್ಯರಾಗಿ ನಮ್ಮ ಅಂತಿಮ ಸಲಹೆ ಏನೆಂದರೆ, ಇಂದೇ ನಿಮ್ಮ ಮನೆಯವರ ಫೋನ್ಗಳಲ್ಲಿ, ನಿಮ್ಮ ಪತ್ನಿ, ಮಕ್ಕಳ ಫೋನ್ಗಳಲ್ಲಿ ಫೈಂಡ್ ಮೈ ಡಿವೈಸ್ ಆಕ್ಟಿವ್ ಆಗಿದೆಯೇ ಎಂದು ಒಮ್ಮೆ ಚೆಕ್ ಮಾಡಿ ನೋಡಿ. ವಿಪತ್ತು ಬಂದಾಗ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ಅರಿವಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಪಾರಾಗಲು ಸಾಧ್ಯ.
ಇನ್ನೂ ಯಾವುದೇ ಕಾಮೆಂಟ್ಗಳಿಲ್ಲ.
ಬ್ರೇಕಿಂಗ್ ನ್ಯೂಸ್, ಟ್ರೆಂಡಿಂಗ್ ಸ್ಟೋರಿ ಆಳವಾದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗಳನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಪಡೆಯಲು ಉಚಿತವಾಗಿ ಚಂದಾದಾರರಾಗಿ.
