ಅಪ್ಡೇಟ್‌ಗಳು Feb 24, 2026 02:39 AM

ಜಾಲತಾಣ ಪೊಸ್ಟ್ ಎಫ್ಐಆರ್ ಬಗ್ಗೆ ಹೊಸ ನಿಯಮಗಳೇನು ಗೊತ್ತಾ?

ದೂರುದಾರ ಸಂತ್ರಸ್ತನಾಗಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಎಫ್ಐಆರ್ | ನೆಟ್ಟಿಗರ ಪಾಲಿಗೆ ಸಂಜೀವಿನಿಯಾದ ಹೊಸ ಪೊಲೀಸ್ ನಿಯಮಗಳು
ಕರ್ನಾಟಕ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣದ ದೂರುಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಎಂಟು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ. ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಯಾರು ಬೇಕಾದರೂ ದೂರು ನೀಡುವಂತಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದೂರನ್ನೂ ಎಫ್ಐಆರ್ ಮಾಡುವ ಮೊದಲು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ತನಿಖೆ ನಡೆಸಬೇಕು. ರಾಜಕೀಯ ವಿಮರ್ಶೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ಈ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದ್ದು ವಿನಾಕಾರಣ ಬಂಧನ ಮತ್ತು ದ್ವೇಷ ಪ್ರೇರಿತ ಪ್ರಕರಣಗಳಿಗೆ ಇದರಿಂದ ಅಂತ್ಯ ಹಾಡಲಾಗಿದೆ.

ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯು ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿನ ಪೋಸ್ಟ್ ಗಳ ಮೇಲೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಅನಗತ್ಯ ಎಫ್ಐಆರ್ ಹಾವಳಿಗೆ ಬ್ರೇಕ್ ಹಾಕಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ. ಪೊಲೀಸ್ ಮಹಾನಿರ್ದೇಶಕ ಮತ್ತು ಐಜಿಪಿ ಡಾ. ಎಂ.ಎ. ಸಲೀಂ ಅವರು ಹೊರಡಿಸಿರುವ ನೂತನ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳು ನಾಗರಿಕರ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಮೈಲಿಗಲ್ಲಾಗಿವೆ. ಈ ಹಿಂದೆ ಯಾವುದೋ ರಾಜಕೀಯ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಮಣಿದು ಅಥವಾ ಸಣ್ಣ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಯಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಈಗ ಪೊಲೀಸರು ಯಾವುದೇ ದೂರು ಬಂದ ತಕ್ಷಣ ಆತುರದ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವಂತಿಲ್ಲ.

ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿದ ಇತ್ತೀಚಿನ ತೀರ್ಪುಗಳ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಮಹತ್ವದ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ತರಲಾಗಿದೆ. ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣವು ಇಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ನಾಗರಿಕನ ದನಿಯಾಗಿದ್ದು ಆ ದನಿಯನ್ನು ಕಾನೂನು ಬಾಹಿರವಾಗಿ ಅಡಗಿಸುವುದು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವಕ್ಕೆ ಮಾರಕ ಎಂಬುದು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಆಶಯವಾಗಿದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಇಲಾಖೆಯು ರೂಪಿಸಿರುವ ಎಂಟು ಪ್ರಮುಖ ನಿಯಮಗಳು ಇಂತಿವೆ:
| ದೂರು ನೀಡುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಅರ್ಹತೆ ಅಥವಾ ಲೋಕಸ್ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡಿ ಪರಿಶೀಲನೆ: ಮಾನನಷ್ಟ ಅಥವಾ ಅಂತಹುದೇ ದೂರುಗಳು ಬಂದಾಗ ದೂರು ನೀಡುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಆ ಘಟನೆಯಿಂದ ನೇರವಾಗಿ ಸಂತ್ರಸ್ತನಾಗಿದ್ದಾನೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಪೊಲೀಸರು ಮೊದಲು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲದ ಮೂರನೇ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ನೀಡುವ ದೂರುಗಳನ್ನು ಕಾಗ್ನಿಜಬಲ್ ಅಪರಾಧವಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಸ್ವೀಕರಿಸುವಂತಿಲ್ಲ.
| ಪ್ರಾಥಮಿಕ ತನಿಖೆ ಕಡ್ಡಾಯ: ದಸ್ತಗಿರಿ ಮಾಡಬಹುದಾದ ಅಪರಾಧದ ದೂರು ಬಂದರೂ ಸಹ ಎಫ್ಐಆರ್ ದಾಖಲಿಸುವ ಮೊದಲು ಒಂದು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ತನಿಖೆ ನಡೆಸಬೇಕು. ದೂರಿನಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾದ ವಿಷಯವು ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ಅಪರಾಧದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಬರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸಾಬೀತಾದರೆ ಮಾತ್ರ ಮುಂದಿನ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು.
| ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ: ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಶಾಂತಿಗೆ ಭಂಗ ತರುವ ಅಥವಾ ದ್ವೇಷ ಹರಡುವ ಪೋಸ್ಟ್ ಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜಾಗರೂಕತೆ ವಹಿಸಬೇಕು. ಕೇವಲ ಟೀಕೆ ಅಥವಾ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವುದು ಅಪರಾಧವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಹಿಂಸೆಗೆ ಪ್ರಚೋದನೆ ನೀಡುವ ಅಂಶಗಳಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲಿಸಬೇಕು.
| ರಾಜಕೀಯ ವಿಮರ್ಶೆಯ ರಕ್ಷಣೆ: ಕಟುವಾದ ಅಥವಾ ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ರಾಜಕೀಯ ಭಾಷಣಗಳನ್ನು ಸಂವಿಧಾನದ 19(1)(ಎ) ವಿಧಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇಂತಹ ಪೋಸ್ಟ್ ಗಳ ಮೇಲೆ ಯಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ವಿರೋಧದ ದನಿಯನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕುವಂತಿಲ್ಲ.
| ಮಾನನಷ್ಟ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಕ್ರಮ: ಮಾನನಷ್ಟವು ದಸ್ತಗಿರಿ ಮಾಡಲಾಗದ ಅಪರಾಧವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಪೊಲೀಸರು ನೇರವಾಗಿ ಎಫ್ಐಆರ್ ದಾಖಲಿಸುವಂತಿಲ್ಲ. ದೂರುದಾರರು ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯವನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ ಅವರಿಂದ ಆದೇಶ ತಂದಾಗ ಮಾತ್ರ ಪೊಲೀಸರು ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ಮಾಡಬಹುದು.
| ಬಂಧನದ ನಿಯಮಗಳ ಪಾಲನೆ: ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನ ಅರ್ನೇಶ್ ಕುಮಾರ್ ಪ್ರಕರಣದ ತೀರ್ಪಿನಂತೆ ಬಂಧನವು ಅನಿವಾರ್ಯವಾದರೆ ಮಾತ್ರ ಮಾಡಬೇಕು. ಯಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಬಂಧನ ಮಾಡುವುದು ವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅಂತಹ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮೇಲೆ ಕ್ರಮ ಜರುಗಿಸಬಹುದು.
| ಕಾನೂನು ತಜ್ಞರ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯುವುದು: ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರೇರಿತ ಎನಿಸುವ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಎಫ್ಐಆರ್ ದಾಖಲಿಸುವ ಮೊದಲು ಪಬ್ಲಿಕ್ ಪ್ರಾಸಿಕ್ಯೂಟರ್ ಅವರಿಂದ ಕಾನೂನು ಸಲಹೆ ಪಡೆಯುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಪ್ರಕರಣವು ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಬಲ್ಲದೇ ಎಂಬುದು ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ.
| ಸುಳ್ಳು ದೂರುಗಳ ವಜಾಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ: ದೂರುಗಳು ಕೇವಲ ಕಿರುಕುಳ ನೀಡುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಕೂಡಿದೆ ಅಥವಾ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರೇರಿತವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಕಂಡುಬಂದಲ್ಲಿ ಬಿಎನ್‌ಎಸ್ಎಸ್ ಸೆಕ್ಷನ್ 176(1) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅಂತಹ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ಆರಂಭದಲ್ಲೇ ಕೈಬಿಡಬಹುದು.
ಈ ನಿಯಮಗಳ ಜಾರಿಯಿಂದಾಗಿ ಪೊಲೀಸರು ಈಗ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ವರ್ತಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ರಾಜಕೀಯ ದ್ವೇಷಕ್ಕಾಗಿ ಯಾರನ್ನೋ ಗುರಿ ಮಾಡಿ ಅವರನ್ನು ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿಸುವ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗೆ ಇದು ಕಡಿವಾಣ ಹಾಕಲಿದೆ. ರಾಜ್ಯದ ಎಲ್ಲಾ ಕಮಿಷನರ್ ಗಳು ಮತ್ತು ಎಸ್‌ಪಿಗಳಿಗೆ ಈ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ಪಾಲಿಸುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಕಾನೂನು ಪಾಲನೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯಲ್ಲ ಬದಲಾಗಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕುಗಳ ರಕ್ಷಣೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿದೆ.
ನಾಗರಿಕರು ಕೂಡ ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಸಂವಾದ ನಡೆಸುವಾಗ ಯಾವುದೇ ಭೀತಿಯಿಲ್ಲದೆ ತಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಒಂದು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಕೇವಲ ದಬ್ಬಾಳಿಕೆಯಿಂದ ನಡೆಯಬಾರದು ಬದಲಾಗಿ ಅದು ಸಂವಾದ ಮತ್ತು ವಿಮರ್ಶೆಯಿಂದ ನಡೆಯಬೇಕು ಎಂಬುದು ಈ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಯ ಒಟ್ಟಾರೆ ಆಶಯವಾಗಿದೆ. ಸುಳ್ಳು ಪ್ರಕರಣಗಳ ಹೊರೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದರಿಂದ ಪೊಲೀಸರು ಕೂಡ ಗಂಭೀರ ಅಪರಾಧಗಳ ತನಿಖೆಯ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚು ಗಮನ ಹರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ಈ ಹೊಸ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಗಟ್ಟಿಗೊಳಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಆಡಳಿತ ನಡೆಸುವವರು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಟೀಕೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸುವ ಬದಲು ಪೊಲೀಸರನ್ನು ಬಳಸಿ ದನಿಯನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಸುಲಭವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಕರ್ನಾಟಕ ಪೊಲೀಸರು ಈ ಮೂಲಕ ದೇಶದಲ್ಲೇ ಮಾದರಿಯಾದ ಒಂದು ನಡೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯದ ಪರವಾಗಿ ಇರುವವರಿಗೆ ಈ ನಿಯಮಗಳು ಬೆನ್ನೆಲುಬಾಗಿ ನಿಲ್ಲಲಿವೆ.